Wie is de zwarte piet?

Microbioloog, schrijfster en columniste Rosanne Y. Hertzberger meent dat Jerry Afriyie, voorman van de tegenstanders van Zwarte Piet, gefeliciteerd kan worden: “Als de voorstanders van Zwarte Piet alleen nog maar uit neonazi’s en stinkhoer-roepende voetbalhooligans bestaan, heb je gewonnen.”

Beste mevrouw Hertzberger: ik laat me met deze tweet van u niet weg zetten als neonazi of voetbalhooligan. U heeft met uw stelling heel erg ongelijk, want er zijn mensen die achter hun keuze voor Sinterklaas en Zwarte Piet staan en zich volstrekt niet herkennen in populair rechts, nationalistisch geschreeuw, extreemrechts, geweld van bierblikjes, stenen en eieren, noch aanhanger zijn van Blokkeerfriezen.

Mijn Sinterklaasfeest maakt vanaf de zeventiger jaren in de vorige eeuw deel uit van mijn leven. Een jaarlijks terugkerende belevenis met gedichten, de lol van het maken en het geven van surprises, om-de-hoek-van-de-kamerdeur-door-buurman-of-goede-vriend-gestrooide pepernoten, warme chocomelk en door ouders behendig gespeelde gezinspret die je lang kunt volhouden zelfs als de kinderjaren al lang voorbij zijn.

Pal achter Zwarte Piet

Ik deel nog steeds in het plezier van dit mooie feest en de afgelopen Sinterklaasintocht in Leeuwarden bewees het draagvlak in de stad: duizenden opgetogen mensen, ouders, kinderen en grootouders zingend, swingend en vrolijk zwaaiend naar Sinterklaas en Zwarte Piet vergezeld door tientallen andere kleurrijk uitgedoste zwarte, correcter gezegd, donkerbruin geschminkte Pieten. Voor al die mensen is het feest dat met die intocht begint de normaalste zaak van de wereld. Met een praktische kant: als kind herken je jouw buurjongen of meisje niet in die vrolijke Zwarte Piet en dat is ook net de bedoeling.

Hertzberger of hooligan mogen zeggen wat ze willen, want dat heet vrijheid van meningsuiting. Dat bij vrijheid verantwoordelijkheid hoort, vergeten ze: vrijheden moet je namelijk iedere dag blijven koesteren. Wie de discussie bewust plat slaat met volstrekt ongenuanceerde standpunten, verlaagt zich tot bedenkelijk niveau en vergroot polarisatie en onrust.  Als je mij wegzet als neonazi of hooligan, louter en alleen omdat ik plezier beleef aan het voor mij doodnormale Sinterklaas-inclusief- Zwarte-Pieten-feest en nog steeds pal achter Zwarte Piet sta, is voor mij de maat vol en wordt wat mij betreft vrijheid van meningsuiting beschaamd en misbruikt.

Friesland is van iedereen

Politici en gewenst politiek correcten helpen elkaar een handje om ons over de streep te krijgen die zij voor zichzelf hebben getrokken. “We” moeten het debat maar met elkaar aangaan klinkt het standpunt- ontwijkend uit Den Haag en tegelijk roept Seegers van de ChristenUnie vanaf z’n politieke kansel dat het maar goed is dat de roetveegpiet gemeengoed wordt. Pardon? Spreek voor jezelf en dring mij niet je mening op als ‘we er maar over moeten gaan praten’.

Ik zie Oeds ‘Culturele Hoofdstad LF2018’ Westerhof tweetend instemmen met Hertzberger. Pardon? Er was toch iets met mienskip dit jaar, met samen, luisteren en diversiteit? Westerhof vertegenwoordigt nog steeds een onafhankelijke culturele organisatie en de vraag dringt zich op of het wenselijk is dat een ‘voorman’ op social media een groot deel van de Friese mienskip lijkt weg te zetten als sympathisant van neonazi’s of scheldende en smijtende hooligans. En waren het niet juist Westerhof cs. die met de F)rede van Fryslân een tijdje terug in de Prinsentuin iedereen opriepen tot dialoog? Een dialoog dan zeker met door hen gewenste uitkomst.

Angst en onmacht

Maarten van Rossum constateerde een week geleden in @Pauwnl dat een meerderheid van Nederland Zwarte Piet nog steeds omarmt, memoreerde dat de veelbesproken figuur geen koloniaal verleden heeft, maar dat we onder druk van tijd en veranderend inzicht in de richting gaan van een roetveegpiet: ook tradities zijn aan verandering onderhevig. Ik deel z’n opinie, hoe verwerpelijk ik het ook vind een land en haar inwoners zo genadeloos het eigen nieuwe gelijk op te willen leggen. Het lijkt voor mij op wraak in de polder. Dat geen politicus daar het gesprek over aangaat, is veelzeggend.

Angst en onmacht regeren. De angst om te benoemen dat je als politicus het gevoel van veel Nederlanders herkent, zonder voor extreem of nationalistisch aangezien te worden. De onmacht genuanceerd uiting te geven aan je twijfels in de wetenschap dat Wilders en Baudet als bokken op de politieke haverkist zitten om er politiek gewin uit slepen. De liberaal (?) Klaas Dijkhof illustreert zijn onmacht door de verworvenheid van het recht op demonstratie als hem het uitkomt, nota bene te willen verbieden. Een onderbouwde en genuanceerd uitgesproken mening van overheid of politiek missen we tot op de dag van vandaag. Hubert Smeets duidt dat heel treffend in zijn column in NRC.

De politiek heeft gelijk: wij moeten het maar met elkaar uitmaken. Politici hebben geen maatschappelijke ballen, louter te veel suggestieve tekst als het hen uitkomt, bijvoorbeeld omdat er verkiezingen naderen. Ik heb mijn keuze al gemaakt en vier Sint & Pietenfeest net zolang en precies zoals ik dat graag wil. Iedereen mag dat van mij blijven doen zonder het risico stenen of ongenuanceerde teksten naar z’n hoofd geslingerd te krijgen of als neonazi benoemd te worden. Het  Sinterklaasfeest gaat voor mij over samen gezellig genieten.

 Wie kent hem niet?

 

 

Mijn treurige gevoel bij de #LF2018-opening

De verwachtingen waren torenhoog, de uitvoering viel mij tegen. ‘n Beetje treurig om het met Maxima te zeggen. Mijn gevoel bij de #LF2018-opening.

Vrijdagavond was een feestje. Het voelde dichtbij, wij van alle leeftijden zaten in kringen in scheepsruimen en huiskamers gespannen en volle aandacht te luisteren. Naar de mijmeringen van ‘t kind aan boord met pake en beppe, luisteren naar ‘t bakje van Beinte. De zaterdagochtend was rustig, op toeristen na. De stad moest nog ontwaken of met andere zaken bezig. In de middag kwam ‘t snel op gang en rondleidingen gevend naar bijzondere plekken in de Kleine Kerkstraat voelde, zag, sprak en hoorde ik de toenemende drukte van heel-dichtbij-mensen tot van-overal-vandaan mensen die zelfs last minute nog een hotel boekten vanwege het fijne gevoel. Het gonsde, hing in de lucht, prikkelde fantasie en portemonnee, de sfeer was opperbest ontspannen, tussen ingetogen genietend en uitbundig uitgelaten, zat aan het einde van de middag iedere gelegenheid waar gegeten en gedronken kon worden gezellig stampvol.

Vertraging

Voor de opening kozen we het plein dichtbij huis, het Hofplein en Gouverneursplein. Ik begreep niet waarom we stonden te wachten, het zou toch om 21.15 uur beginnen? Maar ach, de stemming was ondanks het waterkoude nat om onze hoofden opperbest, vermaken kunnen wij ons wel. De vertraging voor lief nemend, begon het, pal boven onze hoofden en om ons heen; de aankondiging ontging me, de man en z’n geluid waren er, maar de tekst kwam niet door.

Het programma ging door tot het klaar was. Ik zag prachtige animaties en overgangen, ervoer muziek, zag mensen, beweging, kleur, tekst, beeld. Het had vast prachtig kunnen zijn, maar ik miste spanningsopbouw en apotheose. Ik zag Nynke wel, maar het geluid was nog steeds bar slecht of niet synchroon en dan valt er weinig te apotheosen. Iris ging ook zingen en frunniken aan een oortje, het geluid klopte niet, dat had ik al gezien en gehoord. Het leek net zo’n slecht in het Duits nagesynchroniseerde film, zoals je dat vroeger nog wel zag.

Angela en Erik

Toen de rest van ons fijne gezelschap na ‘n goed glas en dito gesprek huiswaarts toog, gingen we er aan de keukentafel voor zitten: de opgenomen tv- registratie. Ik begreep wat werd beoogd, maar bijster boeiend was het niet. Beter geluid, dat wel, zo had ik het niet gehoord op het plein. Frits Sissing heeft me nooit kunnen bekoren en die mening hoef ik ook nu niet bij te stellen. Waarom we Angela Flikken Schijf plotseling Mata Hari laten volgen begrijp ik niet, noch waarom Erik de zingende schaatser Hulzebosch in beeld verschijnt. Nee, zulke uitzendingen gaan zelden over de inhoud, over waar het over zou moeten gaan. Het gaat over kijkcijfers en die zijn, zo lees ik vandaag, uitgekomen op 847.000. Betere sterren geven meer resultaat, dus waarom waren die niet ingehuurd? De provincie twittert vandaag: “40.000 bezoekers en 847.00 tv- kijkers. Drukke start van een mooi jaar.” Het enthousiasme spettert er vanaf. Het bezoekersaantal had ik op basis van diverse uitspraken eerder deze week publicitair al vermoed, zo ergens tussen de 30 en 50.000…

De twitteraars

Ik mis de juichende fijne tweets van vaste twitteraars als burgemeester Crone, cultuurliefhebber Feitsma en ondernemend bestuurder Deinum. Iedere dag twitteren ze er vrolijk op los, zeker over Culturele Hoofdstad en gelijk hebben ze. Gisteren hadden ze hun slimme telefoons thuis laten liggen. Da’s of een beetje dom om het met Maxima te zeggen als je zoveel volgers hebt in een breed bestuurlijk netwerk of een gemiste kans om dezelfde reden. Ik weet het niet, misschien hadden ze het te druk op het officiële feestje. Vind ik ook treurig. Je weet dat het bobo wordt, maar hadden we het vanwege iepen mienskip niet één keer anders kunnen doen? Hadden we niet gewoon moeten zorgen dat minstens de helft van de genodigden ‘de Friese mienskip’ was geweest? En waarom waren de 2018- businessleden niet genodigd, dat was toch de afspraak?

Legacy

Was ik decor in een tv-uitzending? Dat kan een keuze zijn, maar zorg dan dat alle andere 16 miljoen niet- aanwezigen op z’n minst een wa-wa-waanzinnige uitzending hadden gezien, gekluisterd aan de buis, tranen trekkend met Nynke door ons onvergetelijk mooie en inspirerende landschap, verlangend meekijkend met Syb of, en, ach, televisie kan zo mooi en betoverend zijn.

Watergek en kennisrijk

Zo’n gelikte promofilm als aanloop naar de hoopvolle openingsregistratie. Ideaal decor dat Friesland van ons, met haar geweldige omgeving in combinatie met sfeervolle dorpen, machtig fijne steden, heerlijke historie en realiteit van watergek, waterrijk en waterkennisrijk land tussen werelderfoed Waddenzee, werelderfgoed Woudagemaal en prijs winnende watertechnologie en andere prachtige, zeer diverse, waardevolle mkb- bedrijven. Inderdaad, dan moet je om te beginnen Frits Sissy thuis laten en zelf een ijzersterk script schrijven waar de inhoud van af spat. Hoe kunnen we ooit anders legacy creëren? Of past die gemiste kans in mijn beeld van afgelopen week van allerlei bedrijven die van vooral te ver hier zijn gekomen om aan ons openingsfeestje uitvoering te geven? We hebben toch echt alles zelf in huis om dat te doen? Legacy begint met iedere dag zo goed en maximaal mogelijk concreet invulling geven aan het bijdragen aan je eigen economisch fundament. Ergo: koop vooral lokaal en regionaal in!

Iepen mienskip en het succes van dit Culturele jaar zit in wat wij met z’n allen bedenken en doen, mogelijk maken naar en voor elkaar en goed uitvoeren. Wij maken dit jaar, zo iepen moeten we zijn. En als we het niet doen of het momentum missen, zit dat misschien in onze cultuur.