2018: Gemeente Leeuwarden zet kunstenaars op straat

Leeuwarden beëindigt per eind april een succesvol kleinschalig cultureel mienskipsinitiatief. Kunstenaars moeten uit het Brugwachtershuisje op de Beursbrug. Culturele Hoofdstad is dood, leve de cultuur. Een bittere toost op nalatenschap.

De verbinding tussen ambtenaren en burgers is bedroevend en in tegenspraak met de College- programmatekst “De Kracht van Samen”  met als ondertitel Bouwen aan een sociaal, vernieuwend en duurzaam Leeuwarden. Vier jaar geleden bleef na krachtig protest het Brugwachtershuisje op de Beurs-of Wirdumerpoortsbrug als Kunsthuisje voor kunst en cultuur behouden. Er kwam overleg met de afdeling Vastgoed, er werden afspraken gemaakt, onder andere over het niet-commerciële karakter en de blijvende brugwachtersfunctie. Het Brugwachtershuisje werd een charmante exporuimte voor een toenemend aantal kunstenaars, die ieder een maand lang mogen exposeren, vrijwillig gecoordineerd door Leeuwarder kunstenares en docente Marien Buijs. En zeker voor het hele jaar 2018, het Culturele Jaar van Leeuwarden, staan kunstenaars popelend in de rij. Een mooi mienskipsinitiatief zonder kosten en veel aandacht en waardering.

Kunst tijdens @LF2018 ingeruild voor kapsalon

Nou, die kunstenaars kunnen mooi thuisblijven! Voortvarend hebben ambtenaren de stekker uit het succesvolle initiatief getrokken, de kunstenaars staan zonder pardon op straat. Waarom? Omdat er een heel leuk maar al jaren oud commercieel initiatief is: een kapsalon onder de titel “Kleinste Kapsalon van Nederland’. Zie de Leeuwarder Courant uit december 2015. Verdringing van de kunst door een reeds bestaande kapsalon die met een oud idee graag voor weinig op een A-locatie wil zitten. “Dat kan allemaal zo zijn, maar nu is iemand anders aan de beurt..” zo luidde het antwoord van de ‘Projectleider Binnenstedelijke Projecten’ op vragen van onze kant waarom toch deze ongekunstelde huisuitzetting. Argumenteren is ook een vak.

Armoe troef

De armlastigheid van het Leeuwarder College is zo nijpend, dat een paar euro’s belangrijker zijn dan kunst; helemaal wrang omdat de uitbaters van het Kunsthuisje destijds echt moesten beloven dat van geldelijke vergoedingen geen sprake kon zijn…. Kortzichtigheid en armoe troef dus en als dat de visie weerspiegelt van onze wethouders kunnen we elke vorm van nalatenschap van Culturele Hoofdstad, zo u wilt legacy, op onze blote buik schrijven. Volgens mij barst het van de kappers en kapperszaken in Leeuwarden, maar nee “zo zien wij het niet, want hiermee levert het ook een netwerkfunctie en een poortwachtersfunctie naar bezoekers van Culturele Hoofdstad”. Tja. Zou dat misschien de invulling van sociaal zijn?

Omdat ik nauwelijks kan geloven dat er achter deze ambtelijke treurigheid en desinteresse de rechte rug van een visionair wethouder staat, heb ik het standpunt van het College opgevraagd. Dat antwoordt bij monde van haar Persvoorlichting als volgt: ‘Wij denken dat het nieuwe initiatief  meer dynamiek in de omgeving kan geven terwijl het huidige gebruik meer statisch is. Deze nieuwe invulling is tijdelijk voor de duur van 1 jaar.’ Dynamiek schijnt het nieuwe toverwoord, de kapper zit straks swingend en zwetend op ‘n hometrainer haar clientèle te knippen.

Groots en meeslepend

Soms bekruipt me het gevoel dat het zeker in dit Culturele Jaar vooral groots en meeslepend moet zijn. Dat je geweldig bent als je in The New York Times wordt genoemd of dankzij goede marketing in Duitse bladen verschijnt. Dat bestuurders en politici handenwrijvend hun Twitterkanaal volblazen als hun stad weer eens een zorgvuldig geregisseerde publieksverkiezing op internet prijs wint. Dat als je plots verschijnt op lijstjes en de gezamenlijke marketingorganisatie zich dan op de borst trommelt omdat ze ‘het’ daarvoor doen. Nee, het Kunsthuisje op de Beursbrug vindt u daar niet in terug, niet alle cultuur en kunst is overgoten met gesubsidieerde recordbedragen. Geef mij een miljoen en ik maak het Kunsthuisje op de brug ook groots en meeslepend….Of doe ik dan de kunstenaars en vooral onszelf te kort en rek ik het dan op tot iets dat niet zo is? Inderdaad, ook kunst en cultuur bestaan bij de gratie van diversiteit.

Proces had zorgvuldiger gekund…

Welkom in LF2018, Culturele Hoofdstad van Nederland. Kappers gaan in ons Culturele Hoofdstadjaar voor de kunst, ook al is op elke straathoek winkelruimte te huur en struikel je over de kappersgereedschappen. Teleurstellend en mismoedigmakend is het onbehouwen onfatsoen in dit ‘proces’. Ambtenaren die de stekker uit een goedlopend project trekken, zonder vooraf een gesprek aan te gaan. Pas na zwaar protest, staan ze een onderhoud toe en gaan ze als het heftig wordt ‘intern nadenken’ en doe je wat de gesprekspartners al tijdens het eerste gesprek weten: het besluit zet je gewoon door, zelfs de Afdeling Cultuur aan het Oldehoofsterkerkhof heeft beteuterd het nakijken. Het woord dynamiek zoals door het College omschreven, hebben we in dat gesprek niet gehoord.

Was het Kunsthuisje maar een kudde grote grazers

De ambtelijke dooddoener uit het gesprek wil ik u niet onthouden “…ik ben het met u eens, het proces had zorgvuldiger gekund.” Met ogen open onzinnigheid en ongeïnteresseerdheid rechtlullen blijkt een competentie van aanstormende ambtenaren die geen inhoudelijke antwoorden hebben en dan maar dit versleten cursus-excuus-zinnetje oplepelen. Bah. Een jaren vijftig-houding van ‘wij weten wat goed is voor de stad’. Was het Kunsthuisje maar een kudde uitgemergelde grote grazers in de Oostvaardersplassen, dan zouden zeker meer mensen op de emotionele barricade staan, denk ik terwijl ik dit schrijf.

Dromen van de Kracht van Samen

Menigeen die met enthousiasme en op vrijwillige basis initiatieven in de stad ontplooit, gooit als het zo doorgaat het bijltje er bij neer. We krijgen de nalatenschap die we onszelf wensen, want tegen visieloosheid en onfatsoen is geen kruit gewassen. Ik hoop dat ambtenaren van de gemeente zelf ook een keer De Kracht van Samen gaan lezen en zich afvragen in welke mate zij wel kunnen bijdragen. Tegelijk besef ik dat het hun politieke bazen op het pluche zijn, die dergelijke oprispingen rechtvaardigen. Of worden ze deze keer tegengehouden door de gemeenteraad? Dat brengt dan nog enige dynamiek in de zaak…

Dromen mag toch? Zonder dromen geen kunst, geen cultuur, geen verbinding, geen nalatenschap en geen betrokken bewoners in de stad meer. Maar wat zei Marco Borsato ook al weer over dromen?

 

 

 

 

Fletcher-files (6): Fletcher hanteert Salami-tactiek; buurt biedt oplossing

Het Restaurant-Terrassen-Hotel-Plan van Fletcher dat met Salami-tactiek wordt bereikt. Bevoorrading, bereikbaarheid en veiligheid Raadhuisplein en Weerd worden beetje bij beetje opgeofferd aan het belang van Fletcher. Omgevingsbelang is in het geding. Buurt denkt mee en komt met oplossing. (Ill. Adema Architecten)

Zelfs na twee gesprekken blijft Fletcher ons wantrouwen voeden. Het hotelbedrijf hanteert salami-tactiek om stukje voor stukje haar gewenste doel te bereiken. Het staat echter haaks op gezonde herontwikkeling, dus presenteert de buurt woensdag a.s. een beter plan.   

De definitieve plannen van Fletcher voor zowel hoteluitbreiding van Stadhouderlijk Hof als het tweede restaurant aan het Leeuwarder Raadhuisplein zijn ingediend. Dat gebeurde op de ochtend van woensdag 15 november: een paar uur later zaten wij, omwonenden, aan tafel met Fletcher- CEO Hermans en CFO Van Heteren (samen meerderheidsaandeelhouder van de hotelgroep). Nee, de plannen waren nog in de maak, zeiden ze met droge ogen. In ‘t bijzijn van gemeente-ambtenaren werden we fijntjes voorgelogen. Afgelopen woensdag vernamen we in een gesprek bij de gemeente dat de plannen, zij het nog verre van volledig, al waren ingediend.

Terrassenplan belemmert veiligheid en doorgang

Ons wantrouwen jegens Fletcher is groot sinds we ervaren hoe de hotelgroep opereert. Fletcher wil met Pasen 2018 volop draaien en hanteert de salami-tactiek om het einddoel te bereiken. Ze dient nu vergunningen in voor de hoteluitbreiding en het restaurant op Raadhuisplein 23 en als ze die voor Pasen openen, kunnen de terrassen aangevraagd. Voor omwonenden en omgeving zitten de zorgen juist in het restaurant op nummer 23 en de drie terrassen zoals op de tekening van architect Adema geschetst. Deze Fletcher-invulling van het Raadhuisplein en toegang Weerd belemmert veiligheid en verkeersdoorstroming (hulpdiensten, bevoorrading winkels en horeca in omgeving, fietsers, voetgangers, schoolgaande kinderen Oldenije, Citytrain Leeuwarden), levert omgevingsoverlast en -schade op en ontneemt het monumentale beschermde plein met rijksmonumentale Wilhelminaboom z’n toegankelijke en openbare functie zoals de Vrijmarkt met Koningsdag.

Nu-Niet betekent Straks-Wel

In de ingediende plannen staat een restaurant op Raadhuisplein 23 zonder terras. Waarom? Ook in het tweede gesprek met Fletcher afgelopen vrijdag zegt Fletcher: “Gelooft u ons, dat terras hebben we geschrapt, het komt er nu niet.” En dat is juist het probleem: wij geloven Fletcher niet. We merkten nuchter op dat we niet op de kleuterschool zitten, maar nee, “Echt waar, gelooft u me, Nu-Niet!” Wordt Nu-Niet dan Nooit-Meer of betekent het heel gewoontjes Nu-Niet-maar-Straks-Wel?

Fletcher blijft ons wantrouwen voeden. Hun Drie-Terrassen-Plan is met groot enthousiasme door architect Sylvester Adema op 8 oktober getoond. “Die terrassen worden eerst een jaartje gedoogd en daarna gelegaliseerd, zo gaat dat.” Inmiddels is dat gewijzigd in salami-tactiek. Je vraagt eerst de vergunning aan voor restaurant zonder een terras, want wat je niet aanvraagt, levert ook geen afwijzing op. Als het restaurant net voor Pasen 2018 is geopend, vraag je de terrassen aan en is het gewenste plaatje van de tekening compleet, Culturele Hoofdstad kan beginnen. Niet voor niets is offerte aangevraagd voor het maken van drie terrassen, zo hebben wij al vernomen. Voor ons voelt de salami-tactiek als een tweetrapsraket die straks in ons gezicht en dat van onze omgeving explodeert. Leve Culturele Hoofdstad.

De Nu-Niet-Straks-Wel-Strategie van Fletcher geldt zowel het veelbesproken terrassenplan, als de voorgenomen bouw van een meerlaags appartementencomplex aan de Sint Anthonystraat. Nu-Niet-Strategie= beleid= missie. Welke missie heeft het clubje van Hermans? Lees mee in de Fletcher Green Key- missie op de bedrijfswebsite. Ik citeer: (…) van de omgeving een gezonder en beter woon en werkklimaat te maken. (…) Bij iedere bedrijfsbeslissing wordt een afweging gemaakt tussen verschillende belangen die gelden voor alle betrokken partijen.”  Soepel geschreven en gesproken, maar concreet vormgeven aan inhoud naar die omgeving? Nul, Zero, Nada, Niets, Nu-Niet en Nooit-Niet.

Blij met herontwikkeling, erken elkaars belang

Nee, wij zijn zeker niet van de tegenpartij. Wij willen alleen de herontwikkeling van het plein juist beter, gezonder en met minder overlast en schade voor ons en onze omgeving. En we willen dat in de afwegingen om restaurant en hoteluitbreiding te vergunnen, een goede, integrale en transparante afweging wordt gemaakt voor en met alle betrokken partijen. Daar houden we van en om onze intentie te benadrukken hebben we afgelopen woensdag ons alternatieve plan aan de gemeente gepresenteerd, die het op haar beurt weer met Fletcher deelt. Inmiddels weten we dat Fletcher het plan heeft ontvangen en na bestudering met een reactie komt.

Die interne stappen zijn gezet en daarom presenteren we woensdag a.s. ons plan: een Fletcher-hotel-met-restaurant-en-terras-idee dat beter, veiliger en gezonder is voor de woon-werk en leefomgeving die afhankelijk is van het Raadhuisplein en vrije toegang tot de Weerd.

Kom naar de presentatie a.s. woensdag 29 november 2017, Oranje Bierhuis (Auckemastraatje 2), inloop v.a. 17.00; aanvang presentatie 17.15 uur. Wel aanmelden graag: raadhuispleinbelangen@gmail.com

Uitnodigingen, persberichten…, ze zijn (bijna) onderweg!

@FletcherHotels; @niek_lwrd; @RaadLeeuwarden; @Gemeente_Lwd; @LC_politiek058; @OmroepLEONieuws

#Nu-Niet; #leeuwarden

 

 

 

 

 

Investeer in ‘t hart van Cambuur (deel 3)

@RaadLeeuwarden #Leeuwarden Leisure Boulevard Fryslân of maatschappelijk verantwoord ondernemen in Cambuur? Powerplay aan het einde van het jaar: het is tijd voor bezinning en een goed gesprek.

Blijven of gaan?

Niet iedereen bij Cambuur is blij met het verhuizen van Cambuur naar ’t WTC- gebied, zo lezen we op supporterssite Cambuur Culture, die de club met gepaste trots een volksclub noemt. Na gesprekken intern leggen ze zich neer bij de ‘noodzakelijk’ genoemde verhuizing; tja, je kunt een supporter z’n geliefde plek ontnemen, het is clubliefde die overwint.

Dat beeld komt ook naar voren in een scriptie van Rijksuniversiteit Groningen- student Jelle, die voor z’n bachelor in 2014 veldonderzoek deed en in gesprek ging met supporters over de mogelijke verhuizing en het thuisgevoel van de club, de hechting en charme van de plek en het belang en identiteit van deze bijzondere volksclub.

In z’n conclusie schrijft hij onder meer: “(..)Voor ‘ouderwetse’ stadions gelegen in woonwijken geldt dan dat de historische binding met de wijk verloren gaat, en daarmee de sfeer, voetbalbeleving en symbolische waarde aangetast wordt. Tevens worden herinneringen niet meer opgeroepen door elementen uit de fysieke omgeving. Het horrorscenario voor supporters is een afgelegen stadion op een industrieterrein dat qua uiterlijk een “dertien in een dozijn” modern stadion is. Ondanks het uitblijven of een verminderd thuisgevoel zullen de supporters hun club in een nieuw stadion bezoeken, behalve wanneer de club zo wordt aangetast dat ze zich niet meer in hun club herkennen (…).”

BVO of MVO?

Om anders tegen dossier Cambuur aan te kijken, is het inspirerend om het drieluik “BVO of MVO, hoe hoog moet de lat liggen?” te lezen op de site SportknowhowXL (zie deel 1, deel 2 en deel 3). Een aanrader omdat het een (bijvoorbeeld) beroepsvoetbalorganisatie als Cambuur afzet tegen een modern maatschappelijk MVO- perspectief.

Stel voor dat je Cambuur laat spelen waar ze al decennia speelt, in het hart van Cambuursterhoek en dan uiteraard in een duurzaam gerenoveerde jas die onderdeel is van een grotere ontwikkeling, waarmee “we” positief investeren in een wijk die dat goed kan gebruiken. Laten we de lat eens lekker hoog leggen.

Een mooi uitgangspunt om samen met bewoners en supporters het hart van de wijk te vernieuwen. Hoe en wat? Ik zou het vooral vragen aan die bewoners, aan de supporters en aan bewoners van andere delen van Leeuwarden. Hoe zien de bewoners hun wijk, wat willen ze als Cambuur blijft (of niet) en hoe zien de supporters hun club in die wijk? Betrek de belanghebbenden, de maatschappelijke ‘stakeholders’ bij ieder plan voor dit gebied.

Of de megadeal naar ‘t WTC gaat door of Cambuur renoveert het huidige stadion: maak van het hart van Cambuursterhoek een duurzaam hart met perspectief voor de omgeving en de mensen die er wonen, werken en leven. Waarom een stad en wijk iets zo wezenlijks en bijzonders ontnemen als dat niet noodzakelijk is? Het is een ander plaatje, maar kan iemand mij vertellen waarom we er niet over zouden nadenken? Sterker: is dat niet wat we vooral in een wijk moeten doen, uitgaan van de mens in z’n omgeving, zijn belang voorop stellen en dat bezien in wat nu en vooral de komende decennia maatschappelijk relevant is?

Buitenspel of belevingsboulevard?

Staat ‘t WTC- gebied dan buitenspel? Niet in het minst. Ik hoop dat het voortschrijdend inzicht van ‘Leeuwarden’ zo groot is dat we een tweede megabioscoop in Leeuwarden afwijzen. Dan resteert een invulling met het grote overdekte leisure- boulevardconcept zoals Wyckerveste het realiseerde in Kerkrade (minus de bioscopen) in combinatie met ‘n Bauhaus en Lidl en gekoppeld aan de bestaande WTC- functie voor evenementen, beurzen, casino en horeca. Een boulevard (met bomen?) vol beleving, lekker binnen spelen, beleven en genieten. Een uitstekende aanvulling op het bestaande zonder al te heftige botsingen met de binnenstad. Nou ja….die moet er rekening mee houden dat er een stevige punt horeca bij het boulevard- menu geserveerd wordt, want Wyckerveste- leisure zonder eet & drinkbeleving is ondenkbaar.

Powerplay of overpeinzing

Cambuur dringt ondertussen bij de gemeente ernstig aan om te beslissen, omdat “investeerders zouden afhaken” en de gemeente wijst op onderhandelingen die afgerond moeten met betrekking tot het afstaan van een deel van de WTC- Expohallen door “de overnemende partij” en de bereidheid van B&W de gemeentelijke claim op WTC te laten vallen. Powerplay omdat voor het einde van het jaar 2016 alles op tafel zou liggen en Cambuur had bedacht tijdens Cultureel Hoofdstad- jaar 2018 in het nieuwe stadion te kunnen voetballen. Het is bijna kerstreces, tijd voor overpeinzing.

De gemeenteraad is aan zet als de plannen eindelijk eens concreet op tafel liggen en de stad is groter dan het belang van investeerders, ontwikkelaars en bouwers. Maatschappelijk verantwoord ondernemen en waardecreatie in de wijk mag concreter op de gemeentelijke agenda.

Publicitaire schwalbe

Nog één ding: ik hoor en lees dat je in een nieuw stadion beter gaat voetballen: een opportunistische publicitaire schwalbe die we daarom vanaf nu verbannen naar de kleedkamer.

Het wordt tijd voor bezinning en een goed gesprek. Het grote sociaal- maatschappelijke belang dat we aan Cambuur zeggen te hechten, moeten we nu eens concreet inhoud geven en zichtbaar maken in uitgangspunten, open overleg, transparante verdienmodellen, inhoudelijke discussie, maatschappelijke relevantie en gedegen besluitvorming.

Wat vooraf ging: Investeer in ’t hart van Cambuur, deel 1 en deel 2.